MDR1

(Je bevindt je in het submenu van ‘LHW’, in het onderdeel ‘Gezondheid’)

Multi Drug Resistance

MDR1 is een erfelijke overgevoeligheid voor bepaalde geneesmiddelen. Bij honden met deze overgevoeligheid functioneert de eiwitbarrière niet die moet voorkomen dat giftige stoffen zoals geneesmiddelen van de bloedbaan in het hersenweefsel en centrale zenuwstelsel komen. Overgevoeligheid voor zelfs zeer kleine hoeveelheden Ivermectine, een antiparasitair middel, werd voor het eerst beschreven in 1983 bij Collies. De hond moet erg kwijlen, braken, krijgt een soort epileptische aanvallen, spijsvertering- en ademhalingsstoornissen, raakt in coma en kan zelfs sterven.

Oude mutatie, nieuwe medicijnen

Uit onderzoek blijkt dat er nog andere medicijnen zijn die deze overgevoeligheid oproepen. En dat het bij meer rassen voorkomt; behalve bij Collie-achtigen ook bij de Old English Sheepdog, Australian Shepherd en Cattledog, McNab, Briard, Duitse Pinchers, Duitse en Zwitserse Witte Herders, Novia Scotia Duck Tolling Retriever, en Longhaired Whippets en Silken Windhounds, en bij honden die met een van deze rassen zijn gekruist. Dr. M. Neff toonde aan dat de genetische mutatie is ontstaan bij een hond die hoorde tot een Engelse “working sheepdog”, vóór de oprichting van de stamboeken rond 1873. Het kon zich jarenlang in andere typen honden verspreiden omdat dit de wijze was waarop toen werd gefokt. Er kunnen dan ook meer rassen worden ontdekt die dit gen blijken te hebben, zoals de Australische Terriër en Kelpie, Belgische Herder, Barsoi, Greyhound en Ierse Wolfshond. Tegen de 70 % van de Collies in Amerika, Australië en Frankrijk heeft het gen in enkele of dubbele vorm.

Genmarker

MDR1 vererft recessief. We praten over een enkele of dubbele vorm omdat van elk genenpaar slechts een gen aan het nageslacht wordt doorgegeven. Als een van beide ouderdieren het foute gen niet heeft, kan het nageslacht hooguit een fout gen hebben voor dit genenpaar. De dieren met een fout gen zijn de dragers, die het gen kunnen doorgeven aan hun nageslacht, zonder er zelf last van te hebben. De dieren met twee foute genen kunnen door bepaalde medicijnen overlijden. Gelukkig is er een gen marker dat aangeeft of een hond geen, een of twee fouten genen in dit genenpaar heeft. Hierdoor kan niet alleen het foute gen worden uitgefokt, maar kunnen mensen ook voorkomen dat hun hond slachtoffer wordt van dergelijke geneesmiddelen.

Uitfokken

Wanneer men in een ras een erfelijke afwijking ontdekt, willen sommigen zo snel mogelijk alle honden die het hebben van de fok uitsluiten. Dit kan ertoe leiden dat de fokbasis van een ras zo smal wordt dat andere erfelijke ziektes de kop opsteken, en niet meer bestreden kunnen worden, waardoor het ras ophoudt te bestaan. Het is beter geleidelijker te selecteren, zodat er zoveel mogelijk erfelijke variatie in een ras blijft bestaan! Een hond met MDR1 kan ook goede eigenschappen hebben, die hij kan doorgeven aan nageslacht dat wellicht MDR1 vrij is omdat de andere ouder MDR1 vrij moet zijn. Het zal steeds makkelijker worden ook dragers te vermijden zonder de genetische variatie van het ras te verkleinen, en zo uit te fokken.
Voor dragers geldt hetzelfde als voor vrije honden; het is onwaarschijnlijk dat zij last hebben van de overgevoeligheid, hoewel je dit nooit uit kunt sluiten, zelfs niet in MDR1 vrije rassen. Met dragers mag voorlopig nog gefokt worden.

Er zijn diverse notaties om de vormen aan te geven. In Nederland is een vrije hond -/-, in Duitsland +/+. De uitslag geeft aan hoe de notatie moet worden gelezen.

Normaal mee te leven

Voor honden die de dubbele vorm hebben, geldt dat zij een normaal leven kunnen leiden, zolang geen overgevoeligheidsreacties optreden. De dierenarts hoort te weten of een bepaald medicijn op de lijst staat waar deze honden gevoelig voor zijn, en zal deze niet voorschrijven. Omdat er steeds nieuwe medicijnen worden ontwikkeld, die nauw verwant kunnen zijn aan medicijnen van de lijst, is niet elk risico uit te sluiten. Deze honden zijn ongeschikt als fokdier.

Voorzorgsmaatregelen

Kijk op de lijst met MDR1 ongeschikte medicijnen, lees de bijsluiter, gebruik geen Ivomec of ivermectine (Advantage DUO)! Let op: vee wordt regelmatig ontwormd met grote hoeveelheden Ivomec, wat in de loop der dagen wordt uitgescheiden. Ook in insecticiden voor huis en tuin kan ivermectine zitten. Kijk voor een zeer complete lijst met tot nu toe bekende medicijnen op: Vetmed Giessen

Ga terug naar het submenu onder de link: LHW
Ga terug naar het submenu onder de link: Gezondheid
Ga verder naar de link: Vaccinaties en meer